Umlando ofinqiwe ngoMngoye ka Dingiswayo Mthethwa

Umfula iMbozamo.

Umlando ofinqiwe ngoMngoye ka Dingiswayo Mthethwa

Nina abakaKlebe engimbone ukwehla kwezikaMangcengeza kwathi kwezikaPhungashe wanyamalala!UGawu bazawuliluma bazawuliphimisa bakhumbule amaGawu abebesi!IGwija likaMdlaka ligwegwe lijiyeze abasini bengoma!ISilo sakithi kwaDukuza leso,iSilo uShaka.Nina beSilo ake sikhe phezulu umlando kaMngoye indodana yenkosi uDingiswayo.Ayemaningi amadodana enkosi uDingiswayo,singabala uSeyama,uSomveyi,uMthakathi,uNgungumbana,uSonkonde,uShuqu.uManqe,uKhuzwayo,kanye nabanye abaningi.Ngemuva kokukhothama kwenkosi uDingiswayo iLembe labeka uMmbiya ka Shangana ukuba abuse aBathethwa ize wabe engoweNdlu encane.UMngoye ka Dingiswayo akazange abe yinkosi yaBaThethwa.Kwathi ngesikhathi sokubusa kweSilo uMpande uMngoye wawela uThukela wayokwakha kwaDukuza,ngasemfudlaneni iMbozamo.Nokho wagcina ethuthile lapho wayokwakha eZinsimba eduze nakwaDukuza.Kulapho agcina eshonele khona.Isazathu sokuwela kwakhe uThukela kwaba wukuthi iSilo uMpande sasibulale uKhuzwayo ka Dingiswayo umfowabo kaMngoye.Okusho ukuthi wegenwa yiTwetwe uMngoye wabona ngathi naye wayezobulawa.UKhuzwayo wayesebuthweni leZinyosi.UMngoye wazala uMatshwili owasala empini yaMakhanda ngo1906.Wayekhulele eMbozamo.

Izibongo zikaMngoye

UDambuza mthabathe!

UMabala ngamazipho

USilinda madaka akoPhuthini

UBhamuza-bhamu!

UQotho umba ngomkhonto,

UDangazi ongakhwezi,

UManq’aphandel’oswini

UGunqugunqu!

IThol’elehle ngamandla kuMpisishaka

Liyobulal’izitsha koFamandla

USinqundu singangokwena kweziNsimba

Khona kwena kungafakwa lunyawo

IMbabazan’ethandel’izindlu zabeFundisi

Inhlangu yakithi uMaqolotha

Eyashiy’uMzimba ezalwa nguGobo

Yashiy’uMpande ezalwa nguSenzangakhona

UMbabala kayichachaz’ematsheni

Ngoba yesaba izinzipho ukuqobeka

Oth’esadl’ezinye wadl’ezinye

Ngokudl’ezikaSogwayambiwa ka Mdinwa

Wadl’ezikaFamanda ezalwa nguMsweli emaNgani

Wadl’ezikaSomfula ezalwa nguGada aBaThenjini

Wadl’ezikaMfocozwa ezalwa nguMsweli khon’emaNgadini

Wadl’ezikaMbakuyana kaSihhiya kwaMsweli

Wadl’ezikaGagana khona kwaMsweli

UNkomo zamadoda zinenkelenkele

Odl’ezikaMsolwa kaGovuzana eBaThenjini

Wadl’eMsingizane kaMnyakazi eMdletsheni

Wadl’ezikaNtabatha ezalwa kwaNgiba

Wadl’ezikaMbongwana ezalwa khona kwaNgiba

Ulibinda ! 

Tags:
Umbhali: Bongukholo Khumalo